Kategoria: Antarktyka

  • Przyszłość Antarktyki. Cztery scenariusze po 2048 roku

    Przyszłość Antarktyki. Cztery scenariusze po 2048 roku

    Rok 2048 uważa się czasem za symboliczny koniec status quo w Antarktyce. Zgodnie z Protokołem o ochronie środowiska do Układu Antarktycznego właśnie wtedy nastąpi specyficzna zmiana prawna. Ułatwione zostanie wprowadzanie zmian do Protokołu, który między innymi zakazuje eksploatacji surowców mineralnych Antarktyki. Jak będzie wyglądał proces przemian i czy muszą one nastąpić? Oto cztery możliwe scenariusze.

  • Rozpad lodowców. Czy grozi nam destabilizacja Antarktydy?

    Rozpad lodowców. Czy grozi nam destabilizacja Antarktydy?

    Topnienie lodowców Antarktydy to niezwykle popularny temat. Często niestety poruszany jest pod wpływem emocji i bez fachowej wiedzy. W rzeczywistości proces topnienia pokrywy lodowej Antarktydy jest bardziej złożony niż to się wydaje. Lądolód nie tworzy stałej masy – znajduje się w ciągłym ruchu, a rozpad zagrożonych lodowców szelfowych na skraju kontynentu powoduje reakcję łańcuchową, którą…

  • Surowce mineralne Antarktyki: zakazany owoc gospodarki

    Surowce mineralne Antarktyki: zakazany owoc gospodarki

    Surowce mineralne, w szczególności energetyczne, to jeden z najważniejszych czynników napędzających współczesną gospodarkę. Po wyczerpaniu najłatwiej dostępnych złóż, ludzkość sięgała po coraz bardziej odległe, głębsze i te znajdujące się w trudniejszych warunkach geologicznych. Współcześnie wydobycie prowadzi się niemal na całej planecie: od zimnych wód Morza Północnego po pustynie Półwyspu Arabskiego. Istnieje jednak na Ziemi wielki…

  • Poniżej progu wojny. Rywalizacja o wpływy w Antarktyce

    Poniżej progu wojny. Rywalizacja o wpływy w Antarktyce

    Pierwszy artykuł Układu Antarktycznego zabrania używania siły, przeprowadzania manewrów, budowy baz wojskowych i testowania broni na obszarze na południe od równoleżnika 60°S. Światowe i regionalne mocarstwa robią jednak co mogą, aby utrzymać zdolność szybkiego reagowania w razie potencjalnego załamania systemu. Działania na granicy prawa międzynarodowego stają się coraz bardziej prawdopodobne, a na scenę wkraczają kolejni…

  • System Układu Antarktycznego: prawo, które zamroziło świat

    System Układu Antarktycznego: prawo, które zamroziło świat

    System Układu Antarktycznego to zbiór umów międzynarodowych skoncentrowanych wokół samego Układu. Stanowi najważniejsze źródło prawa międzynarodowego odnośnie do Antarktyki. Zabezpieczył kontynent przed wojną i kolonializmem na wiele dekad. Równie istotny jest Protokół madrycki, który zamroził wielkie złoża surowców mineralnych pod powierzchnią lodu i oceanu. Jak powstał System i jakie są jego najważniejsze przepisy?

  • Antarktyda, podzielony kontynent

    Antarktyda, podzielony kontynent

    Antarktyda to jedyny kontynent na Ziemi bez rdzennej ludności. Chociaż jego istnienie zostało przewidziane już dwa tysiąclecia temu, odkryto go dopiero w 1820. Ekstremalne warunki i trwająca pół roku noc polarna nie przeszkodziły światowym mocarstwom w wysunięciu żądań terytorialnych i w podzieleniu kontynentu niczym ciasta. Żaden kraj jednak nie odważył się usankcjonować swoich roszczeń. Taka…